Aankoop(1)




Het CODA Museum Apeldoorn heeft
een mooie selectie aangekocht

uit het Seelenbriefe-werk 2000-2007.
Lotte Menkman, de conservator hedendaagse kunst,
bezocht een paar maanden geleden mijn atelier.
We praatten, we keken, ze had voorkeuren, we overlegden,
ze maakte een voorlopige keuze,
we richtten een kleine tentoonstelling in van geselecteerd werk,
ze fotografeerde dat en legde een plan voor
aan de aankoopcommissie van het museum.
De beslissing is nu genomen,
enkele herbarium-achtige potloodtekeningen,
diverse ruimtelijke,
verwelkte-en-schilderend-weer-tot-leven-gewekte bloemen
uit serie 1 en serie 2, een rondgevouwen potlood/inkt/nietjes-tekening
én een grote grafietstift/inkt-tekening
mogen bij elkaar blijven in het CODA Museum in Apeldoorn.
Ik ben vereerd en opgetogen, deze werken geven afzonderlijk
én tezamen inzicht in wat ik te zeggen had
via “seelenreiche Briefe” uit het verleden.
Lotte Menkman heeft zorgvuldig autonome kunstwerken geselecteerd
die, voor wie daaarin geïnteresseerd is,
nog een achterliggende wereld in zich dragen.
Dan is nu de tijd gekomen om afscheid te nemen van de werken
die mij jarenlang omringden, ze in te pakken en naar buiten te dragen.
Zo gaat dat, ik moet verder, op een nieuwe reis die al is begonnen*.

*zie: Dooiwind (12 mei 2008)

zie: Collecties(1)
zie: Aankoop(2)

  

De omstandigheid dat of plaats waar…

Giesbachfälle, juli 1937, (in potlood op achterkant) “L’énergie apparaît dans la violence des phénomènes naturels”
(gekregen van Marenne Terlingen, gevonden op de markt, juni 2008)

Waterval:*  de omstandigheid dat of plaats waar stromend water van een hoogte of helling naar beneden valt, syn. cascade; -(fig.) in toepassing op hetgeen met vallend water vergeleken wordt: een waterval van woorden. (van Dale)

Maxima de nihilo nascitur historia (Propertius)
Een geweldig verhaal groeit uit een geringe gebeurtenis.

* zie:
zomerse winterwaterval (30 juni 2008)
chinese waterval (16 juni 2008)


centro storico (detail) 2007

gemengde technieken

Terwijl ik in de polder het noodweer -al schilderend- probeerde vóór te zijn, arriveerde thuis een “present to help you to accomplish your creations successfully in a near future” uit Taipei, Taiwan, van Mr. Huang… wàt zijn ze toch áárdig in Taiwan!

zie: Chinese waterval,


in de polder (zwaar weer op komst) 2-7-2008 acryl op papier 23x30cm, uit serie van zeven.
zie : Buitenschilderen,
zie: Travelogue (VIDEO)

Atelierbezoek (2)

ART Amsterdam 2003

Héél vroeger was ze conservator van het Arnhems Gemeentemuseum
en kwam ze, sceptisch, samen met Liesbeth Brandt Corstius
op atelierbezoek.
Na zóveel jaren museum-ervaring waagde ze de stap,
startte ze Galerie Oele Amsterdam en werd ze
mijn galeriehoudster.
Samen op reis, zagen we  tentoonstellingen,
ateliers en beleefden we avonturen.
Nu, na zes keer de Art Amsterdam georganiseerd te hebben
bereidt ze zich voor op het 25-jarig jubileum van de beurs,
naar eigen inzicht.
Gisteren in mijn atelier, staken we elkaar de loftrompet
en was ze als vanouds: Anneke Oele.

zie: atelierbezoek(1)
zie: atelierbezoek(2)
zie: atelierbezoek(3)
zie: atelierbezoek(4)
zie: atelierbezoek(5)
zie: atelierbezoek(6)
zie: atelierbezoek(7)
zie: atelierbezoek(8)
zie: atelierbezoek(9)
zie: atelierbezoek(10)
zie: atelierbezoek(11)
zie: atelierbezoek(12)
zie: atelierbezoek(13)
zie: atelierbezoek(14)
zie: atelierbezoek(15)
zie: atelierbezoek(16)
zie: atelierbezoek(17)
zie: atelierbezoek(18)
zie: atelierbezoek(19)

zomerse winterwaterval

Villetta di Negro-waterval januari/juni 2008

Ich habe ein sehr helles, s e h r h o h e s Zimmer –
das wirkt gut auf meine Stimmung.
Ganz in der Nähe ist ein reizender Garten, der offen steht,
mit mächtigem waldartigen Grün (auch im Winter)
Wasserfällen, wilden Thieren und Vögeln,
und herrlichen Fernblicken auf Meer
und Gebirge – alles auf sehr kleinem Raume.

Uit: Briefe von Nietzsche, Genua, 21.Dezember 1881

… de “gaya scienza”, in bijna elke zin daarvan reiken
diepzinnigheid en baldadigheid elkaar teder de hand.

uit: Ecce Homo. Friedrich Nietzsche

zie: dooiwind.
zie: parallel falls
zie: splash!
zie: The process of thawing
zie: contemplation
zie: Abbildbar

Salita delle Battistine 8

Abbild (3) 2008 o.i.inkt/nietjes op museumkarton
(detail uit serie van 115 tekeningen)

centro storico 2008 o.i.inkt op museumkarton
(detail uit serie van 396 tekeningen)

centro storico 2008 o.i.inkt/nietjes op museumkarton
(detail uit serie van 396 tekeningen)

.. Jetzt kann ich mich schon “sehen lassen”
-es hat mich viel Nachdenken gekostet,
d i e s Haus zu finden:
Genova, salita delle Battistine 8 (interno 6)…

Uit: Briefe von Nietzsche Oktober-November 1881
(Genua, 29.Oktober 1881) .


‘Zonder het Zuiden zou Nietzsche nooit het wapen
van de vrolijkheid hebben gevonden als compaan van zijn wijsheid.
En zou Nietzsche nooit de genezing hebben ervaren,
die aan zijn filosofie als vrolijke wetenschap ten grondslag ligt.
Een langdurig verblijf aan de Méditerranée is, zo vertelt “Im Süden”, noodzakelijk voor een filosofie als vrolijke wetenschap.’

Uit: Lof der Méditerranée
Nietzsches vrolijke wetenschap tussen noord en zuid
Martine Prange.

zie: dooiwind.
zie: Genova on my mind…
zie: de taal van de dooiwind


Salita delle Battistine, Genova 2004

luchtgevecht

luchtgevecht, juni 2008 o.i.inkt/water op museumkarton
30 x 23 cm elk

Met een hoofd vol virtuoze chinese voorbeelden bevond ik mij in een weiland bij Oudewater. Een sloot, een weiland, een hek, een beboste horizon en veel lucht in zicht. Het blauw vol witte wolken, niet-bij-te-houden-wolken, in het midden een langzaam opbouwend grijs. Snelle notities met inkt, zoeken naar sjabloon. Maar hoe die wolken ter plekke ruimtelijk te maken zonder snijden en nieten, zoals later, ‘s winters, uit weemoed geboren, in het atelier? Terwijl ik een hekel heb aan “gewassen”-inkttekeningen vanwege de onverwachte effecten, zag ik mezelf nu voorzichtig mijn nieuwe chinese kwast in het slootwater dopen en in mijn vuistje lachen. Een stroom van luchtgevechten volgde. Toch nog iets gebeurd vandaag!

zie : buitenschilderen.

zie : “waterval”, van 16 juni 2008, over bezoek aan Hong Kong/China/Taiwan: calligrafie-tentoonstellingen.
zie: Parallel falls

in de polder 2008 acryl/o.i inkt/nietjes op papier 28x38x24cm.

Atelierbezoek (1)

Natuurlijk moet je iedere keer weer moed vatten,
ordenen, bedenken wat en hoe je wilt tonen,
blootgeven en incasseren.
Vanzelfsprekend is je atelier daarna niet meer als voorheen
en neem je wat gezegd is mee in je overwegingen.
Maar het binnenhalen van gelijkgestemden of gelijkgezinden
in je atelier kan een belangrijke toetssteen
en houvast zijn in een eenzaam proces.
In 2002 was ik aardig op dreef met Seelenbriefe
en had ik de eerste via campagnano-tekeningen al gemaakt,
toen Carel Blotkamp kwam kijken naar mijn vorderingen.
Zijn vragen brachten me in verwarring,
maar bij de eerste blik op de eerste tekening in mijn ladenkast,
via campagnano (1), zei hij:
“mocht je die tekening ooit kunnen missen,
dan wil ik die graag verwerven”.
Daarmee ruim baan gevend aan een reeks tekeningen
waarbij ik het uitgangspunt, via campagnano(1),
als onaantastbaar beschouwde en veiliggesteld.
Een hartgrondig oordeel kan ijken,
twijfel zaaien of uit het lood slaan, nergens komt een mening
zó hard aan als in het atelier, maar zoals Carel onlangs
bij het ophalen van via campagnano(1) Ernst Gombrich citeerde:
“eigenlijk zou je iemand moeten inhuren om je elk half uur
een zweepslag toe te dienen,
dit om zelfgenoegzaamheid te voorkomen”…

CB
via campagnano(1) 2002
potlood op museumkarton 46 x 30cm.
collectie Carel Blotkamp)

zie: Seelenbriefe
zie: Glitter-Matisse/Van Golden


zzie: atelierbezoek(1)
zie: atelierbezoek(2)
zie: atelierbezoek(3)
zie: atelierbezoek(4)
zie: atelierbezoek(5)
zie: atelierbezoek(6)
zie: atelierbezoek(7)
zie: atelierbezoek(8)
zie: atelierbezoek(9)
zie: atelierbezoek(10)
zie: atelierbezoek(11)
zie: atelierbezoek(12)
zie: atelierbezoek(13)
zie: atelierbezoek(14)
zie: atelierbezoek(15)
zie: atelierbezoek(16)
zie: atelierbezoek(17)
zie: atelierbezoek(18)
zie: atelierbezoek(19)
zie: atelierbezoek(20)

Dagboekachtig

Ordening in Postbox(karton) 1981-1986 mixed-media
17 x 22 x 10 cm elk. (46 stuks)

“een doolhof waar je eens in gedwaald hebt wordt een laan”
December 1985
17 x 22 x 10cm.
Postbox/knipsels/glassplinters/collages/ brieven/
tekeningen van (berg)wandelingen/citaten
zie: Travelogue

September 1981 “natuur”
17 x 22 x 10 cm.
Postbox/tekeningen/woord-schema’s/schilderingen/
knipsels/bladeren/zaadjes/foto’s.

“Altijd vandaag”, Dordrechts Museum. 2006
Wim Izaks en tijdgenoten, met o.a. Piet Dieleman, Marlene Dumas, Gerrit van Bakel, René Daniëls, Henk Visch, Marjolijn van den Assem.

Ineens realiseerde ik me dat het regelmatig schrijven van een blog veel overeenkomst vertoont met het vullen van de doosjes die ik maakte tussen 1981 en 1986. Iedere eerste dag van de maand kocht ik een Postbox nr.1, afmeting 17 x 22 x 10cm., beschilderde, betekende of beplakte dat in de sfeer van het aan de orde zijnde thema. Ik gaf mezelf de opdracht deze kartonnen doos gedurende die maand te vullen met invallen, tekeningen, citaten, gevonden voorwerpen, relikwieën, schilderingen, collages ter verduidelijking van het thema. Tekeningen die te groot waren ordende ik in mappen, nog grotere in de ladenkast. Volgens strenge regels en nauwkeurig grangschikt. Zo’n Postbox werd na de laatste dag van de maand afgesloten en zelden meer geopend. In 2006 vond in de tentoonstelling “Altijd vandaag” in het Dordrechts Museum de eerste en enige tentoonstelling plaats van de zesenveertig exemplaren,  waarbij zelfs vier stuks geopend, met de inhoud zichtbaar, werden getoond. Een selectie tekeningen uit de mappen hing aan de wand.

Inmiddels, openbaarder, zijn er andere mogelijkheden tot ordening van bronnen en is het prijsgeven daarvan -via mijn blog (sinds mei 2008)- even troostrijk gebleken als het rituele verstoppen van destijds.
Die blog mag zich inmiddels verheugen in vele toegewijde volgers.

zie: INTERVIEW
zie: Ins Freie
zie: FIVE years of blogging

Dionysus/Apollo

Nog een citaat,

Uit: Alle lust wil eeuwigheid. Het magistrale levensscenario van Friedrich Nietzsche. Peter Claessens.
Uitg: De Arbeiderspers, Amsterdam-Antwerpen, 2008.

Tussen die twee polen speelt zich alles af: het dionysische, dat de grenzen van het individu opheft, als schijn ontmaskert en het onverzadigbare, moordlustige fundament van het bestaan in een lucide roes doet oplichten, en het apollinische, dat als een helende droom een schone sluier over de naakte, brute existentie spreidt.

Het dionysische met het irrationele gelijkstellen en het apollinische met rationaliteit, zoals sindsdien vaak gebeurt, strookt niet met de interpretatie van het begrippenpaar die Nietzsche eraan gaf als hij het introduceert in de westerse kunst- en cultuurfilosofie. Ratio speelt nog geen rol in Nietzsches vroege, metafysische esthetica. Alles speelt zich af tussen roes en droom, tussen de smartelijke ervaring en het verheffende beeld. De vernietigende oerlust van het bestaan wordt in beeld gebracht en gesublimeerd door het samengaan van Apollo en Dionysus.
Het zijn de twee esthetische principes die werkzaam zijn in de mens en ook de natuur doordringen. Want “alleen als esthetisch fenomeen wordt de wereld gerechtvaardigd”, zo luidt de maxime, die duidelijk maakt dat kunst soeverijn heerst in Nietzsches sadistisch universum anno 1872:

Hier, op een moment waarop voor de wil het grootste gevaar dreigt, verschijnt de kunst ten tonele, als reddende, heelkundige tovenares. Zij alleen is in staat die gevoelens van weerzin ten opzichte van de gruwelen en de absurditeit van het bestaan om te vormen tot voorstellingen waarmee te leven valt.
(Uit: De geboorte van de tragedie.)

zie: Stifter

Genua citaten

campo santo, Genova
(foto Marjolijn, 2008)

via Palestro 18 N 13 interno, Genova
(foto Marjolijn, 2008)

Uit: Alle lust wil eeuwigheid.
Het magistrale levensscenario van Friedrich Nietzsche.
Peter Claessens.
Uitgeverij De Arbeiderspers,
Amsterdam-Antwerpen, 2008.

Na veel rondreizen vindt hij
in Columbus’ geboortestad Genua zijn
“ideale zolder-eenzaamheid”,
164 treden hoog, dat wil zeggen na een steile weg
omhoog moet hij in huis nog eens 164 treden gaan
om zijn zolderkamer te bereiken.
Op de hoge, zilte zeekust ligt hij als een hagedis
roerloos onder zijn parasol,
terwijl hij zich als een nieuwe Columbus,
een ontdekkingsreiziger op het terrein van de geest,
overgeeft aan oceanische gedachten:
“Ik denk zo vaak aan je en met name als ik
na het middaguur, bijna dagelijks,
op mijn afgezonderde rots aan zee zit of lig,
als een hagedis in de zon uitgerust en in mijn gedachten
op zoek ga naar geestelijke avonturen”
(aan Franz Overbeck, 8 jan. 1881).

Uiterlijke roerloosheid, innerlijke bewogenheid
bepalen zijn verblijf in Genua:
hier heb ik drukte en rust en hoge bergpaden
en dat wat mooier is dan mijn droom ervan,
het campo santo”

(aan Heinrich Köselitz, 24 nov. 1880).

Al wat hem rest, is de horror van het bestaan
en een gloeiende passie voor het ontleden ervan.
“Toen ik in de winter van 1880-1881 aan
‘Morgenrood’ werkte, in Genua
(via Palestro 18 N. 13 interno) –
dit hoogst kluizenaarsachtige sobere leven
was een en al pathos en nu,
nu ik me gevoelsmatig
in een heel andere situatie bevindt,
brengen een paar muziekklanken,
die in dat huis gemaakt werden,
me dat weer voor de geest:
als iets wat zo goed was, pijnlijk-moedig en troostrijk,
dat men zulke troostende dingen
niet jarenlang mag bezitten.
Men zou te rijk, te overmatig trots zijn –
ja de ziel van Columbus was in mij”
(de vrolijke wetenschap, aforisme 317).

Het leven is een experiment
ten behoeve van de perceptie

en zelf is hij het proefkonijn.

zie: Dooiwind
zie: Salita delle Battistine 8
zie: Genova on my mind…

Buitenschilderen

het buitenschilder-seizoen is weer begonnen…

Tom van As en ik vierden in juni 2008 ons
17-jarig buitenschilder-jubileum.

Zo lang is het al geleden dat Tom mij dringend verzocht om
“slechts vier keer mee te gaan om buiten te schilderen”.
Aan die onontkoombare oproep gaf ik destijds met tegenzin gehoor.
Inmiddels blijken onze zomerse buiten-sessies in strakke banen
te zijn geleid door allerlei vaste rituelen:
Tom bepaalt de locatie, ik volg.
Tom kent het landschap op zijn duimpje, i
k ben al na één kilometer verdwaald.
Maar ik bestuur de auto, volgeladen met attributen
voor een werkdag in de polder, de richting-aanwijzingen
van Tom worden daarbij klakkeloos uitgevoerd.
Op weg naar de vooraf door Tom bepaalde plek
vinden heftige discussies plaats over schilderen en tekenen
in het algemeen en onze eigen werkhouding in het bijzonder.

Ter plekke aangeland begint het foeteren.
Het landschap is namelijk per definitie “te wijds”,
de rivier “te onstuimig” of de wolkenpartijen “te veranderlijk”.
Ga d’r maar aanstaan!
Toch kiezen we uiteindelijk ijsberend,
turend en talmend onze standplaats.
Het stormt, het staat op regenen, er heerst hittegolf,
een muggenplaag, nieuwsgierig melkvee dringt zich op
en bovendien is het hoofd vol met belangrijker zaken
dan een landschap schilderen.
Wat doet een mens zichzelf áán?!
Schilderwater komt uit de sloot, een windvlaag schept
het zojuist opgezette palet, de hitte is verzengend,
in een schilderhand wordt gestoken door een daas,
de tang om een tube met vastgedroogde schroefdop
los te draaien blijkt nog thuis te liggen …
Tot overmaat van ramp zijn er nieuwsgierige passanten.
Tót op het moment van plotseling vervoering
– door een verleidelijk uitzicht of inzicht –
is er slechts twijfel en wanhoop.
Maar dan, ineens, grijpt de werkzin in …
Wàt een dramatiek in die wolken!
Hoe ontstaat eigenlijk zo’n golf in de Lek?
Is een bocht in een landweg eigenlijk wel te schilderen?
Wàt een traliewerk vormen de schaduwen van een bomenrij!
Kwasten en verf, papier en gedachten
worden meegesleurd in de haast om vast te leggen,
zich te verliezen in wat slechts zichtbaar lijkt
voor de schilder, elk op eigen wijze.
Vàn de wereld, IN de wereld, van verf geworden, ópgegaan.
Tot het voorbij is.
Het resultaat valt daarna meestal afkeuring te beurt.
Discussiërend rijden we huiswaarts, moe en ontevreden.
Als de schilderingen bij Tom thuis tegen de wand worden gezet
begint het bekritiseren van elkaars werk:
“Schilderen van landschappen is een onmogelijke opgave”.
Tot besluit van de werkdag serveert Tom de dagschotel.
De discussie wordt vol vuur hervat:
het was weer niks deze dag, de schilderbuit valt altijd tegen.
En toch … eenmaal terug in het eigen atelier
doen de schilderingen hun verhaal van wat er te zien was,
die dag in de buitenwereld.
Tom en ik hebben het ieder op onze eigen wijze ervaren
en vastgelegd, want:
Schilderen doe je op je eentje

Bovenstaande tekst heb ik destijds geschreven
voor de tentoonstelling “schilderen doe je op je eentje”
Tom van As en Marjolijn van den Assem
in Streekmuseum voor de Krimpenerwaard,
Krimpen a/d IJssel, 2007
zie: atelierbezoek (4)

zie: snijden.
zie: oogst
zie: stroomopwaarts (2)

Chinese waterval (1)

waterval bij Lung Shan Tempel, Taipei (Taiwan)

Niet speciaal gezocht, meer “op mijn pad gekomen” was een reis naar China en Taiwan, waarvan ik onlangs terugkeerde. Het was een enerverende, indrukwekkende, vervreemdende reis. Maar bovenal inspirerend, doordat ik twee calligrafie-tentoonstellingen kon zien, één in het National Art Museum in Hong Kong en de andere in het National Palace Museum in Taipei. De tentoonstelling in Hong Kong gaf veel technische achtergrond-informatie over “the art of writing”, de tentoonstelling in Taipei ging over de restauratie van eeuwen-oude calligrafieën. Er waren met inkt geschilderde grote landschappen met tekst, op rollen, in één stuk of op elkaar aansluitend. Tekst-blokken in strenge ordening op lange uitrolbare vellen geplakt.
Oeroud en hedendaags bij elkaar. Alles leek in grote vaart geschilderd, trefzeker, zoals onontkoombaar bij deze techniek, onleesbaar en toch met een grote zeggingskracht.
Véél getekende/geschilderde watervallen ook, het water wit uitgespaard. De waterval blijkt het symbool van de reiniging van de ziel te zijn. Dat werd mij duidelijk bij de ingang van de Lung Shan Tempel in Taipei, waar in het voorportaal enkele grote watervallen zijn aangebracht, rustgevend, verkoelend, klaterend uitmondend tussen de goudvissen… Vandaar wordt het water weer omhooggepompt en begint een nieuwe vrije val.
De relatie met mijn eigen “gevonden” watervallen in mijn dooiwind-project (zie dooiwind, 12 mei 2008), werd me daar ter plekke geopenbaard.
Ik moet meer afstand nemen van de bewijsdrang en het calligrafische, seismografische handschrift laten stromen, ondanks de technische “onuitvoerbaarheid” van die naar-beneden-stortende, strepen-trekkende- watermassa die kolkend zijn weg vindt, die als vanzelfsprekend een universeel verhaal lijkt te vertellen.
Met een koffer vol nieuwe penselen en een traditionelere kijk op de techniek van de calligrafie ben ik teruggekeerd in mijn atelier:
aan het werk!

*zie: gemengde techniek.

zie: parallel falls

zie: splash!

zie: The process of thawing

Tricot Winterswijk


Tricot/Winterswijk

Rob Smolders heeft een sterk staaltje van doorzettingsvermogen geleverd:
in de prachtig gerestaureerde Tricot textielfabriek vestigde zich een tentoonstellingsruimte voor moderne kunst én werd de collectie Wim Izaks ondergebracht. De mooie catalogus bij de openingstentoonstelling “Scherp gesneden/raak getypeerd”, met tekst van Rob Smolders, werd op 17 mei 2008 gepresenteerd. Een eerbetoon aan Jo Izaks (1949-2006) de zus van Wim, die gedreven en doortastend haar broers werk onder de aandacht bracht en het initiatief nam voor dit nieuwe onderkomen.
Aan de openingstentoonstelling nemen deel:
Jurriaan Molenaar, Guido Lippens, Paul van Dongen, Vanessa Jane Phaff, Barend van Hoek, Nan Groot Antink, Marjolijn van den Assem.

Uit de catalogus:

Scherp gesneden/raak getypeerd:
…Kunstenaars van verschillende generaties die een grote verscheidenheid aan opvattingen en werkwijzen aan de dag leggen, dat mag een rode draad worden in het programma. Zij treffen elkaar in hun vindingrijkheid en volharding, hun nooit uitgepraat raken over zaken die ertoe doen.
De expositieruimte heeft een locatie gevonden die als een onontdekte parel in de achterhoek ligt. Winterswijk staat bij kenners van het landschap hoog genoteerd om de natuurlijke rijkdom en variatie.

…Marjolijn van den Assem reist in gedachten door het landschap, naar een historisch beladen plek of zelfs met de woorden van een brief mee, en registreert haar reis met potlood, inkt en papier. Ze schrijft en schetst met potlood en vult in met Oost-Indische inkt. De verbeelding krijgt dikwijls daarna pas vorm als het papier verknipt, versneden of afgeknabbeld geplooid wordt naar de gedachtengang die het uit moet beelden. Aangezien herinneringen en assosiaties zich niet onderwerpen aan de wetten van chronologie en zwaartekracht, kunnen flarden en fragmenten in elk denkbare relatie tot elkaar komen te staan. Het papier kan hangen, liggen en zelfs staan. Het kan opengescheurd zijn, samengebonden, gekruld, gevlochten of tot bloemkelken gemodelleerd. Op een of andere wijze zoekt en herschept Van den Assem steeds de natuur. Haar seismografische manier van tekenen leidt nooit tot abstracte krabbels. De grilligheid van haar denken en voelen krijgen de gedaante van een landschap, mooie woorden die van een bloem, de behoefte aan concentratie vertaalt zij als een takje met wat bloesem, in potlood en streling op papier. Materiaal en gebaar laten zich niet meer los van elkaar beschouwen…

via campagnano (45) 2004 2-delig. acryl/potlood/nietjes op papier 71x115x37cm/70x50x11cm.
Na tijdelijke sluiting te zien van 1 november 2008/1februari 2009  bij Tricot/Winterswijk.
zie: www.tricotwinterswijk.com

dooiwind/thawing-wind

“Genua wurde somit das Abbild seiner philosophischen Stimmung,
das gilt aber für alle Orterlebnisse Nietzsches,
nur dass ihre Funktion jeweils eine andere war.”
Uit: Nietzsche und Goethe in Italien
Mazzino Montinari

Resultaat van zeven jaar inleving/inlijving (2007 – 2014):
BEKIJK de video van het doorbladeren van het boek
de taal van de dooiwind

zie: Boekpresentatie(1)
zie: Boekpresentatie(2)
Beluister het interview over de dooiwind, door Gijsbert van der Wal:
Interview

**********************************************************************************

From the preface to the second edition (1886) of “The Gay Science” by Friedrich Nietzsche:

” This book seems to be written in THE LANGUAGE OF THE THAWING-WIND:
there is wantonness, restlessness, contradiction, and April-weather in it; so that one is constantly reminded of the proximity of winter as of then victory over it: the victory which is coming, which must come, which has perhaps already come.”

” What wonder that much that is unreasonable and foolish thereby comes to light: much wanton tenderness expended even on problems which have a prickly hide and are not therefore fit to be fondled and allured? ”

“… we, rivals of the ray of light (…) not away from the sun, but towards the sun!”
(The Gay Science. Friedrich Nietzsche) (293)
***
zie: Lichtzwaar!(3)
zie: brand new
zie: senza titolo
zie: NIEUW BOEK(3)

The process of thawing: a period of warm weather during which ice and snow melt/a relaxation of reserve, restraints, or tensions.

“Eine verschneite Seele, der
ein Thauwind zuredet”
(the wind that thaws ice and snow, tenderly convincing a frozen soul to melt)

(20(3) Sommer 1888 Nachgelassene Fragmente, Friedrich Nietzsche)

In 2007 boorde ik als vanzelfsprekend een nieuw onderwerp aan.
Natuurlijk is het uitgangspunt weer een Nietzsche-citaat. Nietzsche, de kluizenaar van Sils Maria (Zuid-oost Zwitserland) bracht de zomers door in de -koelte en heldere lucht brengende- bergen aldaar.
In 1880, op zoek naar een winterverblijf, kwam hij terecht in Genua en beleefde daar een zonovergoten januari-maand. Dat leverde prachtige brieven op, een lofzang op het leven en een ode aan het Méditerrane leven dat kleurrijk is als het zuiden zelf. Bovendien zijn deze teksten wederom een toonbeeld van Nietzschiaanse geestkracht. Omdat hij uit de eeuwige sneeuw van Sils Maria kwam en zich in Genua langzaam geestelijk en lichamelijk voelde ontdooien, noemde hij zijn schrijfstijl “de taal van de dooiwind”*
(in het voorwoord van de Vrolijke Wetenschap) .

Die taal noemt hij elders “baldadig teder” en ook wel “frivool”.
Dat alles raakt mij. Daarom reisde ik al meerdere malen af naar Genua, met een pakket citaten onder de arm. De herinneringen hieraan probeer ik nu onder woorden te brengen, te tekenen en te schilderen. De indrukken die ik opdeed tijdens mijn eerste verblijf in Genua, in augustus 2007, legde ik vast in o.i.inkt-tekeningen zoals de series Centro Storico en Abbild(1)(2)(3)(4). Daarna leek het alsof ik in Genua in mijn eigen tekeningen rondwandelde. Dat versterkte het idee dat ik op de goede weg ben met dit nieuwe thema.

Ook dit projekt zal -net als mijn Seelenbriefe projekt- uiteindelijk tot een conclusie komen en tot een boek leiden, maar ik heb nog een lange weg te gaan. Na een verblijf  (voorjaar 2010) in Sils-Maria, waar het Nietzsche-Haus staat en waar ik (opnieuw) wandelingen in Nietzsches voetspoor ga maken, hoop ik door de reis van Sils-Maria naar Genua te maken Nietzsche’s dooiwind* aan den lijve te ervaren. Nabij Sils Maria bevindt zich een belangrijke waterval dichtbij de oorsprong van rivieren. In Genua vlakbij Nietzsche’s verblijfplaats, trof ik een artificiële waterval aan in het Viletta di Negro (zie: Nietzsche’s brieven). Inmiddels dringen beide watervallen zich op in mijn werk, bijna ondanks mijzelf.
De wandelingen door Genua leiden onherroepelijk, in tekeningen en schilderingen, tot  watervallen...

Technisch is zo’n waterval schier onbegonnen werk en waarschijnlijk is dat nou precies waarom het me te doen is… zonder twijfel ben ik zelfs op weg naar stalen dooiwind beelden…

PS:
De “saturnaliën van de geest” staan voor de zonnewende die Nietzsche zelf gemaakt heeft: hij is als het ware uit een toestand van ijskoude bezig weer warm te worden. Het ijs in hem smelt door de Genuese zon en nieuwe, hoopgevende gedachten. Vandaar dat Nietzsche zo mooi zegt, dat het boek in “de taal van de dooiwind” is geschreven en dat er “aprilweer” in zit: hij komt vers uit de winter, er is nog een rest van winter te bespeuren, maar ook al “overwinning op de winter”.
…Niet waarheid, maar gezondheid- dat wil zeggen: toekomst, ontwikkeling, macht, leven- is de bron van de filosofie: zijn fysieke gesteldheid, de mogelijkheden en beperkingen van het lichaam, vertaalt de filosoof in gedachten, “deze kunst van de transfiguratie IS de filosofie zelf”, schrijft Nietzsche (Vrolijke Wetenschap, voorwoord ). Lichaam en ziel zijn niet te scheiden:
“Wij zijn geen denkende kikvorsen, geen objectiverende en registrerende apparaten met stilgelegde ingewanden- wij moeten voortdurend onze gedachten baren uit ons lijden en ze moederlijk alles meegeven wat we aan bloed, hart, vuur, wellust, hartstocht, pijn, geweten, bestemming en noodlot in ons hebben. Leven- voor ons betekent dat: alles wat wij zijn, voordurend veranderen in licht en vlammen.”
(Lof der Méditerranée. Martine Prange)

Conclusie: Il faut méditerraniser la philosophie.
(Lof der Méditerranée. Martine Prange)

Welbeschouwd ben ik het zelf geweest, dat dier uit zee: bijna elke zin in het boek is bedacht, te voorschijn geglipt te midden van die rotsachtige wirwar in de buurt van Genua, waar ik alleen was, en zelfs met de zee nog geheimpjes had. Nog op dit moment wordt naar mijn gevoel, als ik toevallig met het boek in aanraking kom, ongeveer iedere zin een slip, waaraan ik iets onvergelijkelijks opnieuw uit de diepte trek: het siddert over zijn hele huid van het zachte huiveren der herinnering. De kunst, waardoor het zich onderscheidt, die is niet gering, als het erop aankomt, om dingen, die soepel en geruisloos voorbijglippen, ogenblikken, die ik goddelijke hagedissen noem, een beetje vast te zetten- niet direct met de wreedheid van de jonge Griekengod, die het arme hagedisje droogweg aan zijn spies reeg, maar toch nog altijd met iets puntigs, met de pen…
(ecce homo, Friedrich Nietzsche)

zie: Genova on my mind
zie: taal v/d dooiwind
zie: Abbild
zie: Stifter
zie: Salita delle Battistine 8.
zie: splash!
zie: The process of thawing
zie: Sgelare (the process of thawing)
zie: Travelogue
zie: Travelogue (VIDEO)
de taal van de dooiwind / die Sprache des Tauwinds / the language of the thawing-wind